Gotowanie w żeliwie - przygoda bez granic

Miniatura vianto

Bardzo często dostaję maile z pytaniami, czy żeliwny garnek nada się do przyrządzania takiej, a takiej potrawy. Albo – w drugą stronę – bardzo wielu potencjalnych miłośników żeliwa, patrząc na naczynia marek Staub i Le Creuset, pyta, co może w nich przygotować? W obu przypadkach odpowiedź jest zawsze taka sama – przygotować można, całkiem i dosłownie, wszystko, na co ma się ochotę.

Garnek nadzwyczaj uniwersalny

Utarło się błędne przekonanie, bardzo ograniczające możliwości eksperymentowania w kuchni, czy testowania różnego typu metod obróbki termicznej potraw, że garnek przeznaczony jest do gotowania zup, sosów, ziemniaków, ewentualnie bigosu, bograczu, czy zagęszczania konfitur. Do smażenia trzeba mieć patelnię, a do pieczenia brytfannę.

 

W żeliwnych naczyniach można przyrządzić niemal wszystko

 

A tu, Szanowni Państwo, żeliwne naczynia zadają kłam tym ograniczającym przekonaniom. Bo żeliwny garnek z powłoką nieprzywierającą (a tak wyposażone naczynia tworzą francuskie, znakomite marki Staub i Le Creuset) jest arcyuniwersalny. Można w nim gotować, dusić, piec, zapiekać, ale i smażyć i, oczywiście, serwować na stół.

Można też łączyć za jego sprawą różnego typu techniki obróbki termicznej. Np. najpierw część składników danej potrawy podsmaża się w żeliwnym garnku, potem, dodając, np., wina, czy bulionu, dusi, a kiedy nadmiar płynów zostanie zredukowany, a mięso będzie pół miękkie, potrawę wstawia się do piekarnika, by ją zapiec. I na sam koniec – w tymże właśnie garnku serwuje się przysmaki na stół.  A one długo zostają gorące, jako że żeliwo niezwykle dobrze akumuluje ciepło.

Naczynia, a nie garnki

Czyli – należałoby o luksusowych produktach marek Le Creuset i Staub mówić jako o naczyniach, nie garnkach, bo słowo to wprowadza automatycznie wyobrażenia o ograniczonej funkcjonalności. W tych naczyniach można upiec chleb, kurczaka, czy schab ze śliwkami. Następnego dnia można podać wegeteriańską zapiekankę, czy przyrządzić faszerowane warzywa. Kolejnego popołudnia można zaskoczyć rodzinę pyszną zupą-kremem, a jeszcze kolejnego można pokusić się o upieczenie w żeliwnym naczyniu biszkoptu. I cały czas dysponujemy jednym i tym samym naczyniem. Nie ma znaczenia, czy jest okrągłe, czy owalne. Tak, czy tak posłuży do wszystkiego.

 

Duszone i smażone potrawy to domena żeliwnych naczyń

 

Spaghetti z klopsikami i sosem bolońskim? Proszę bardzo. Mus owocowy do polania pysznych naleśników? Bez kłopotu. Lasagne, czy farsz do buritto? Nie ma problemu.

Trzeba by się mocno nagłówkować, by wymyślić, czego w naczyniach z żeliwa doskonałych, francuskich producentów, przygotować się nie da. Jak napisałem – można w nich nawet bez kłopotu usmażyć ukochany schabowy, jeśli akurat patelnia jest zajęta.

Smakowe eksperymenty bez końca

W Polsce dopiero powoli, dość nieśmiało rozwija się zapotrzebowanie na przeróżne półprodukty i produkty, które można kupić w USA, czy Indiach, Wietnamie, Japonii. Mamy mało warzyw, niewiele ciekawych dodatków, a w zimie można się zanudzić, męcząc tam i z powrotem rodzimą kapustę, buraki, czy marchewkę. I tu właśnie przychodzą z pomocą luksusowe żeliwne naczynia, które zjawiskowo wzmagają i wzmacniają smaki tego, co się w nich przyrządza. I znowu nie ma znaczenia, co to będzie, bo każda potrawa smakuje doskonale. Wystarczy nieco cierpliwości, trochę przypraw i czasu na przyrządzenie potrawy, która, choć powstaje z prostych składników, oszałamia.

 

Krystian Wawrzyczek, specjalista z zakresu żywienia, technik i technologii kulinarnych

www.smakprostoty.pl

Zdjęcia: Depositphotos

 

Artykuły powiązane

Garnki z kolorowego żeliwa - nowy wymiar...

11.03.2015

Przebogaty świat kulinariów, naczyń, patelni, brytfann byłby skromny i, jakościowo bardzo ograniczony, gdyby nie gościły w nim kolorowe, żeliwne naczynia z Francji. Utarło się mówić, że Francuzi robią najlepsze żeliwne naczynia na świecie i trudno z tym przekonaniem polemizować. Wystarczy rzut oka na olbrzymią ofertę dwóch marek, na pewno w świecie żeliwa...

Więcej

Kuchenne czarne charaktery

05.04.2015

Producenci AGD i akcesoriów kuchennych prześcigają się w wymyślaniu nowych stylów i kolorów dodatków. Obok ponadczasowej bieli znajdziemy garnki, patelnie, noże i utensylia kuchenne we wszystkich kolorach tęczy. Również kuchenne AGD produkowane jest w wielu barwach – od rażących neonów po delikatne pastele. Jest jednak kolor, który bardzo rzadko pojawia się w...

Więcej

Dla Le Creuset wiosna trwa cały rok -...

07.10.2015

Trudno znaleźć naprawdę ładne, kolorowe, żeliwne naczynia. Czasem kolory są przytłumione i nieco smutne, czasem sam garnek pozostawia wiele do życzenia. Ale – jeśli popatrzeć na najnowszą kolekcję żeliwnych naczyń słynnej marki Le Creuset, widać, że można stworzyć popisowe garnki, czy patelnie z żeliwa. Tu wiosna trwa cały rok, a to za sprawą uroczych, różowych i...

Więcej

Moda w kuchni - potrzeba, czy fanaberia?

27.01.2016

Nie od dziś wiadomo, że wszelkiego rodzaju mody i to, co uchodzi w danym momencie za popularne, oddziałuje na nasze decyzje i zachowanie. Dotyczy to również kuchni i gotowania, które tak samo jak wiele obszarów naszego życia, podlegają zmianom. Czy jednak doświadczony i szanujący swoje umiejętności kucharz powinien im ulegać, czy raczej podchodzić do panujących w...

Więcej

Brytfanna z żeliwa i smaki wprost z raju

22.06.2016

Jeszcze do niedawna brytfanny były opasłymi naczyniami, w których dało się przyrządzić kilogramy mięsa, spożywanego, z konieczności, przez wiele dni. Jako że gotowanie na zapas odeszło do lamusa, zmieniły się również rozmiary i kształty brytfann – dziś już nie są one tak olbrzymie, jak kiedyś, wyróżniają się za to uniwersalnością i wszechstronnością. A to za sprawą...

Więcej

Przejdź do galerii